Bài 157

How to handle the Sun

Cách để đối phó với mặt trời

The medical world appears to be divided on the effects of the sun upon the human body.

Y học thế giới dường như đang được phân chia dựa trên tác động của mặt trời đối với cơ thể con người.

From statements like, “There is no known relationship between a tan and health” to “perhaps sun-tanned skin absorbs the ultraviolet rays and converts them into helpful energy”, there are some things which are still the topic of research.

Từ những tuyên bố như “Không có mối liên hệ nào từng được biết đến giữa một làn da rám nắng và sức khỏe” đến “có lẽ làn da rám nắng hấp thụ tia cực tím và chuyển chúng thành năng lượng hữu ích”, có một số thứ vẫn đang là chủ đề của nghiên cứu.

Doctors agree on one of the benefits of the sun – vitamin D.

Các bác sĩ đồng ý về một trong những lợi ích của ánh nắng mặt trời - vitamin D.

It is well known that vitamin D is acquired from the direct rays of the sun – an entirely separate miracle from sun tanning.

Ai cũng biết rằng vitamin D có được từ các tia nắng trực tiếp của mặt trời - một điều kỳ diệu hoàn toàn tách biệt so với việc tắm nắng.

The sun’s ultraviolet rays penetrate only a tiny amount into the human skin, but in the process, they irradiate an element in the skin called ergosterol, which is a substance that stores up reserves of vitamin D received from the sun.

Tia cực tím của mặt trời chỉ xâm nhập một lượng rất nhỏ vào da người, nhưng trong quá trình này, chúng chiếu xạ lên một thành phần trong da có tên là ergosterol, là chất dự trữ lượng vitamin D nhận được từ mặt trời.

This is both healthy and beneficial for human skin.

Điều này vừa tốt cho sức khỏe vừa có lợi cho làn da của con người.

All around the Western World, people have developed an obsession with the sun.

Trên khắp phương Tây, người ta đã phát triển một niềm đam mê về mặt trời.

In many western countries, a suntan has become the trade-mark of a healthy, active, outdoor person.

Ở nhiều nước phương Tây, một làn da rám nắng đã trở thành thương hiệu của một người khỏe mạnh, năng động, thích hoạt động ngoài trời.

The basic reddish hue just beneath the surface of our skin is the outward reflection of the millions of red corpuscles flowing through tiny blood vessels.

Màu hung đỏ cơ bản ngay bên dưới bề mặt da của chúng ta là sự phản chiếu ra bên ngoài của hàng triệu huyết cầu chảy qua các mạch máu nhỏ xíu.

This is most noticeable in the pure skin of a baby which can change in a moment from porcelain white (with anger or a switch in temperature) to crimson.

Điều này dễ nhận thấy nhất trên làn da mỏng manh của một đứa trẻ khi nó có thể thay đổi ngay lập tức từ trắng sứ (vì sự tức giận hoặc một sự thay đổi nhiệt độ) sang đỏ thẫm.

In Caucasians, this colouring is somewhat hidden by an acquired layer of sun-made pigment, which varies in tone according to the complexion and occupation of the individual.

Ở người da trắng, sự chuyển màu này phần nào được che giấu bởi một lớp sắc tố tạo ra từ ánh nắng mặt trời, cái mà có tông màu khác nhau tùy theo nước da và nghề nghiệp của mỗi cá nhân.

Locale plays a big part in the effectiveness of the suntan.

Địa điểm diễn ra đóng một vai trò quan trọng trong tính hiệu quả của việc tắm nắng.

Mountain tops and beaches are nonpareil sun spas because they receive far purer sunlight than the rest of the land. Urban areas with their smoke and smog act as a filter removing all the healthy properties of the sun.

Các đỉnh núi và bãi biển là những bãi tắm nắng không gì so sánh bằng vì chúng nhận được ánh sáng mặt trời tinh khiết hơn nhiều so với phần còn lại của vùng đất. Các khu vực đô thị với khói và sương mù hoạt động như một bộ lọc loại bỏ tất cả các đặc tính lành mạnh của ánh nắng mặt trời.

Perhaps the seashore is best of all, with its air estimated to have at least a fifth of a per cent more oxygen than inland ether – free of city and inland dust, tars, pollen, and allergens.

Có lẽ những bờ biển là tốt nhất, với lượng không khí ước tính có lượng oxy nhiều hơn ít nhất 0.2% so với không khí ở trong vùng đất liền - nơi mà sẽ xa khỏi khói bụi, côn trùng, phấn hoa và chất gây dị ứng có trong thành phố và đất liền.

The sun has long been called nature’s greatest health giver and healer and has played a chief role at health resorts ever since August Rollick, the Swiss father of heliotherapy, opened his first high-Alps sanatorium in 1903.

Mặt trời từ lâu đã được gọi là người ban tặng và chữa lành sức khỏe vĩ đại nhất của tự nhiên và đã đóng vai trò quan trọng tại các khu nghỉ dưỡng chăm sóc sức khỏe kể từ khi August Rollick, nhà sáng lập người Thụy Sĩ đã tạo ra phương pháp trị liệu bằng ánh sáng này, mở viện điều dưỡng đầu tiên trên dãy Alps vào năm 1903.

Dr. W. W. Coblenz suggests that the sun cure is a major factor in the treatment of at least 23 skin diseases, ranging from acne and eczema to ulcers and wounds.

Tiến sĩ W. W. Coblenz cho rằng ánh nắng mặt trời là yếu tố chính trong việc điều trị ít nhất 23 bệnh ngoài da, từ mụn trứng cá và bệnh chàm đến các vết loét và vết thương.

Another specialist, Dr. Richard Kovacs writes, “Sun treatment is often helpful to persons suffering from general debility – repeated colds, respiratory diseases, influenza and the like”.

Một chuyên gia khác, Tiến sĩ Richard Kovacs viết, “Điều trị bằng ánh nắng mặt trời thường giúp ích nhiều cho những người bị suy nhược tổng thể - cảm lạnh lặp đi lặp lại, các bệnh về hô hấp, cúm và các bệnh tương tự”.

After a long winter, the return to the sun writes Dr. Leonard Dodds, the British sunlight scholar, “is a general stimulus to the body, more potent if applied after a period when it has been lacking which gradually loses its effect if exposure is over prolonged, even when not excessive”.

Tiến sĩ Leonard Dodds, học giả người Anh nghiên cứu về ánh sáng mặt trời, viết rằng, sau một mùa đông dài, việc tiếp xúc trở lại với mặt trời, “là một kích thích tổng thể đối với cơ thể, có tác dụng mạnh hơn nếu được áp dụng sau một thời gian khi nó bị thiếu và dần mất tác dụng nếu việc tiếp xúc kéo dài, kể cả khi không quá mức”.

Over many years of study, dermatologists have proven that excessive exposure to sunlight for years is responsible for a large proportion of skin cancer amongst the population.

Qua nhiều năm nghiên cứu, các bác sĩ da liễu đã chứng minh rằng việc tiếp xúc quá nhiều với ánh nắng mặt trời trong nhiều năm là nguyên nhân dẫn đến một tỷ lệ lớn bệnh ung thư da trong dân số.

Those with the greatest chance of doing permanent damage to their skin are the year-round outdoor workers – 90% of which occurs on the heavily exposed hands and face.

Những người có nguy cơ bị tổn thương vĩnh viễn trên da cao nhất là những người lao động làm việc ngoài trời quanh năm - 90% trong số đó xảy ra trên tay và mặt khi chúng tiếp xúc quá nhiều .

The first line of defense against permanent sun damage is the skin’s own natural fatty matter and sweat, which combine to form an oily acid surface shield against the ultraviolet rays.

Tuyến phòng thủ đầu tiên chống lại tác hại vĩnh viễn của ánh nắng mặt trời là chất béo tự nhiên của da và mồ hôi, chúng kết hợp với nhau để tạo thành một lớp chắn dầu axit ở trên bề mặt chống lại các tia cực tím.

At the beach, the saltwater washes away this natural oily coat, the hot sun overworks the sweat glands so that the excess becomes ineffective and the dry wind and hot sun combine to dehydrate the skin itself.

Ở bãi biển, nước muối làm trôi đi lớp áo bằng dầu tự nhiên này, nắng nóng làm tuyến mồ hôi hoạt động quá mức để giảm ảnh hưởng của việc tiếp xúc quá nhiều với mặt trời và gió khô cùng nắng nóng kết hợp đã làm mất nước của da.

Over the years, women have shown far greater wisdom in the care of their skin than men.

Trong những năm qua, phụ nữ đã thể hiện sự khôn ngoan hơn nhiều trong việc chăm sóc làn da của mình so với nam giới.

Since the ladies of ancient Egypt first began to apply the fat of the so-called sacred temple cats to their faces, women have been tireless in waging this battle against damage to the skin from the sun.

Kể từ khi các phụ nữ Ai Cập cổ đại lần đầu tiên bắt đầu bôi mỡ của những con mèo được gọi là mèo đền thiêng lên mặt, họ đã không biết mệt mỏi trong việc tiến hành cuộc chiến chống lại tác hại của ánh nắng mặt trời.

Both sexes now contribute annually to a multi-million dollar global sunscreen business.

Cả hai giới hiện tại hàng năm đóng góp vào doanh nghiệp kinh doanh kem chống nắng có trị giá toàn cầu hàng triệu đô la.

Other pans of the human body which tend to suffer from exposure to the sun are the eyes and hair.

Các bộ phận khác trên cơ thể con người có xu hướng phải tiếp xúc với ánh nắng mặt trời là mắt và tóc.

Many years ago, optometrists undertook studies in America to examine the influence of the sun upon the eyes by studying Atlantic City lifeguards and found that even a few hours in the bright sun without sunglasses could cause a significant loss of vision – a loss that might take several weeks from which to recover.

Nhiều năm trước, các nhà đo thị lực đã thực hiện các nghiên cứu ở Mỹ để kiểm tra ảnh hưởng của ánh nắng mặt trời lên mắt bằng cách nghiên cứu các nhân viên cứu hộ của Thành phố Atlantic và phát hiện ra rằng chỉ có vài giờ dưới ánh nắng chói chang mà không đeo kính râm cũng có thể gây mất thị lực đáng kể - một tổn thất có thể mất vài tuần để phục hồi.

So gradual was the change that the lifeguards were unaware that their sight had been affected.

Sự thay đổi này diễn ra quá chậm đến nỗi các nhân viên cứu hộ không nhận thức được rằng thị giác của họ đã bị ảnh hưởng.

The solution to this problem was to introduce sunglasses as a standard part of the lifeguard uniform.

Giải pháp cho vấn đề này là sử dụng kính râm như một phần tiêu chuẩn của đồng phục nhân viên cứu hộ.

These were dark enough to absorb the sun’s harmful UV rays and most of its infrared and ultraviolet rays.

Chúng đủ tối để hấp thụ các tia UV có hại của mặt trời và hầu hết các tia hồng ngoại và tia cực tím.

Of a lesser impact is the effect of the sun upon the hair.

Tác động ít gây hại hơn là tác động của ánh nắng mặt trời lên tóc.

The penalty of the sun parching is a brittle dryness.

Hậu quả gây ra từ sự nung đốt của mặt trời chính là sự khô giòn dễ gãy.

Haircare professionals recommend a nutritional cream treatment with a substance containing lanolin to bring your hair back its natural softness, these usually come in the form of leave-in conditioners, and should be applied frequently, just as you would a sunscreen for the skin.

Các chuyên gia chăm sóc tóc khuyên bạn nên sử dụng kem dưỡng có chứa chất lanolin để giúp tóc bạn lấy lại độ mềm mại tự nhiên, những chất này thường ở dạng dầu dưỡng và nên được thoa lên tóc thường xuyên, giống như bạn dùng kem chống nắng cho da.

Or, easier still, wear a hat.

Hoặc, dễ dàng hơn vẫn là đội mũ.

Wearing a hat has a dual effect: it protects the hair and helps to prevent the most dangerous of outdoor afflictions: sunstroke.

Đội mũ có tác dụng kép: vừa bảo vệ tóc, vừa giúp ngăn chặn tác hại nguy hiểm nhất của việc hoạt động ngoài trời: say nắng.

Từ vựng (10)

hue (hjuː) — màu sắc
porcelain (ˈpɔːr.səl.ɪn) — đồ sứ
crimson (ˈkrɪm.zən) — đỏ thẫm
caucasian (kɑːˈkeɪ.ʒən) — (chủng) người da trắng
complexion (kəmˈplek.ʃən) — nước da
pigment (ˈpɪɡ.mənt) — sắc tố
nonpareil (ˌnɑːn.pəˈrel) — vô song/ không gì so sánh bằng
sanatorium (ˌsæn.əˈtɔːr.i.əm) — viện điều dưỡng
heliotherapy (ˌhiː.li.oʊˈθer.ə.pi) — phương pháp trị bệnh bằng ánh sáng
gland (ɡlænd) — tuyến